Egzema czyli wypryski – leczenie i zapobieganie domowymi sposobami

Egzema to popularna nazwa zapalenia skóry, zwanego też wypryskiem. Przejawia się powstawaniem  czerwonych, swędzących obszarów skóry z grudkami, małymi wyniosłościami oraz małymi, wypełnionymi płynem pęcherzami, które pękają, tworząc sączące się nierówności. W przewlekłej egzemie skóra staje się gruba, sucha,opuchnięta, piekąca i miejscami łuszcząca się. Często obserwuje się również zmianę koloru skóry.  

Egzema – typy wyprysków

Istnieje kilka typów egzemy, różniących się w zależności od przyczyny i miejsca występowania.

  • Atopowe zapalenie skóry
    Zajmuje zwykle twarz, nadgarstki i powierzchnie wewnętrzne zgięć łokciowych i kolanowych. Jest związane z podwyższonym ryzykiem astmy i kataru siennego. Atopowa egzema objawia się świądem, pogrubieniem i pękaniem skóry.

  • Wyprysk kontaktowy
    Zazwyczaj występuje na rękach. Spowodowany jest kontaktem z alergenem czy czynnikiem drażniącym, np. trująca rośliną, gumą, metalem, biżuterią, perfumami czy kosmetykami.

  • Egzema łojotokowa
    Dotyczy twarzy lub owłosionej skóry głowy i przyjmuje postać np. tłustej skorupy lub ciemieniuchy.

  • Suchy wyprysk
    Częsty na podudziach u osób starszych, powoduje powstawanie suchych,  płytkowatych wzorów na skórze.

  • Zastoinowy wyprysk
    Dotyczy dolnej części podudzi i jest związany z zaburzeniami krążenia w danym obszarze.Pojawiają się przebarwienia skóry, pogrubienie i świąd. Może to również prowadzić do owrzodzenia i do zakażenia.

  • Egzema potnicowa
    Zwykle uwidacznia się na palcach dłoni i stopach, na których tworzą się małe, swędzące pęcherzyki.

  • Egzema pieniążkowata (mikrobowa)
    Najczęściej występuje na podudziach i tułowiu w postaci okrągłych obszarów podrażnionej  skóry. Związany jest z obecnością przewlekłych zakażeń bakteryjnych (np. gronkowcem złocistym).

  • Neurodermit
    Ten typ egzemy objawia się świądem i zgrubieniem skóry zwanym liszajcowaceniem.

  • Wyprysk fotoalergiczny
    Wywołany jest działaniem światła słonecznego na skórę uczuloną przez wchłonięty lek lub substancję chemiczną (np. z grupy węglowodorów aromatycznych).

 

Egzema - przyczyny występowania i nawrotów

  • Alergie i nietolerancje pokarmowe
    Większość przypadków egzemy w postaci ostrej wywołana jest reakcją alergiczną. U osób uczulonych na pokarm lub inną substancję, objawy mogą wynikać zarówno ze spożycia, jak i z kontaktu z alergenem. Jeżeli zostanie on zidentyfikowany i wyeliminowany wypryski najczęściej znikają. Jednak w przypadku  ciągłego narażania się na kontakt z czynnikiem uczulającym wysypka może obejmować kolejne części ciała i stać się objawem przewlekłym.

  • Kontakt z substancją drażniącą
    Mogą to być np. barwniki, kosmetyki, perfumy, mydło, wełna, leki stosowane miejscowo, rośliny, metale, zanieczyszczenia a nawet światło słoneczne.

  • Stres
    Stres i niepokój mogą nasilać objawy ostrej fazy wyprysku i utrudniać jego leczenie.

  • Zaburzenia funkcjonowania układu odpornościowego.

  • Niedobory substancji odżywczych
    Głównie chodzi tu o niski poziom niezbędnych nienasyconych kwasów tłuszczowych, wynikający z niskiego spożycia lub ograniczonej zdolności do ich przyswajania. Wpływ może też mieć niedobór innych substancji odżywczych pomocnych przy zwalczaniu stanu zapalnego.

  • Niski poziom kwasów żołądkowych powodujący problemy z trawieniem.

  • Rozmnażanie się grzybów w organizmie.

  • Zaburzenia flory bakteryjnej.

  • Zaburzenia przy detoksykacji organizmu.

  • Skłonności dziedziczne.
    Jeśli obydwoje rodzice chorują na wyprysk, prawdopodobieństwo, że dzieci również będą dotknięte tym schorzeniem, wynosi około 40%.

  • Konwencjonalne metody kuracji ostrej postaci egzemy (w tym długotrwałe leczenie sterydami) może prowadzić do przewlekłego wyprysku. 

Egzema – domowe sposoby leczenia i zapobiegania nawrotom

Wypryskowe zapalenie skóry na szczęście nie jest zaraźliwe i nie zagraża życiu, ale jest nieprzyjemne i może być krępujące. Jak złagodzić objawy wyprysku i zapobiec pogorszeniu?

Generalne zalecenia

  • Postaraj się ustalić, co w twoim przypadku jest czynnikiem drażniącym, a następnie go unikać. Poza niektórymi chemikaliami, kosmetykami, detergentami, wełną (ubranie ale też chodnik czy dywan) oraz metalami, do czynników potencjalnie drażniących należą m.in. nagłe zmiany temperatury, pot i stres.

  • Staraj się nie drapać. Jeśli nie potrafisz się powstrzymać, zakryj chore miejsca a na noc zakładaj rękawiczki.

  • Włączaj nawilżacz powietrza. Suche i ciepłe powietrze sprzyja wysychaniu skóry, a to nasila jej łuszczenie i świąd.

  • Noś ubrania z chłodnej i gładkiej bawełny. Unikaj odzieży szorstkiej, sztywnej, ciasnej i wykonanej z wełny. 

Pielęgnacja skóry

  • Bierz niezbyt ciepłe kąpiele (w temperaturze 34-36 stopni C) z dodatkiem niewielkiej ilości sody oczyszczonej i surowych płatków owsianych. W tym celu zawiń trochę płatków w gazę i skieruj na nią strumień wody. Płatki owsiane owinięte w mokra gazę możesz również wykorzystać do okładów, które należy umieszczać bezpośrednio na zmianach skórnych.

  • Przy bardzo intensywnym swędzeniu bierz kąpiele z dodatkiem olejków (soja, rumianek lub olejek rozmarynowy). Po kąpieli nie wycieraj skóry lecz pozwól jej wyschnąć. Działanie łagodzące swędzenie mają tez kąpiele w mleku lub serwatce, kąpiele z dodatkiem czarnej herbaty (1 litr mocnej herbaty na wannę wody) lub wywaru ze słomy owsianej (100 g słomy na pełną wannę).

  • Wybieraj łagodne mydła bez barwników i intensywnych środków zapachowych. Zawsze dokładnie spłukuj mydło z ciała.

  • Natłuszczaj i nawilżaj skórę. Po kąpieli na wilgotną skórę nałóż oliwkę lub krem, żeby wilgoć nie wyparowała. Przy suchej skórze zalecane są tłuszcze, kremy i maści, a przy skórze sączącej się i przegrzanej środki nawilżające.

  • Zmienione chorobowo miejsca tamponuj naparem z ziół.

  • Smaruj chore miejsca maściami nawilżającymi i łagodzącymi świąd lub płynem kalaminowym (mieszanina tlenku cynku i wody wapiennej).

  • Przykładaj zimne i mokre kompresy. 

Ziołolecznictwo

Miejscowo stosowane zioła mogą złagodzić swędzenie i obrzęk. Kremy, balsamy i substancje do kompresów lub okładów można przygotować m.in. z żywokostu lekarskiego, nagietka, rumianku, gwiazdnicy pospolitej, babki, koniczyny łąkowej i oczaru wirginijskiego. W łagodzeniu wyprysków pomocna może tez być psianka słodkogórz, która  zmiękcza naskórek, sprzyja gojeniu się i działa antyseptycznie oraz redukuje zaczerwienienia i wypryski.

Zioła zaparz w kubki i tamponuj naparem chore miejsca. Możesz również sporządzić z nich okłady na zmienioną chorobowo skórę. W przypadku chronicznej, suchej egzemy zalecany jest dziegieć brzozowy.

W przypadku intensywnego sączenia się egzemy pomóc mogą okłady z wywaru z kory dębowej.

Dodatkowo możesz zażywac przetwory z mniszka lekarskiego, który wspomaga wątrobę w procesie detoksykacji.

Dieta przy wypryskowych zapaleniach skóry

Stosuj dietę opartą na prostej, nieprzetworzonej żywności, która pomoże zrównoważyć funkcje całego organizmu i wzmocnić układ odpornościowy. 

Zalecane produkty

  • Produkty bogate w niezbędne nienasycone kwasy tłuszczowe (siemię i olej lniany, oliwa z oliwek, tłuste ryby zimnych mórz, orzechy)

  • Pestki dyni i słonecznika, bogate w cynk wspomagający metabolizm kwasów tłuszczowych w organizmie.

  • Woda. Pij szklankę wody co 2 godziny, aby oczyścić organizm z toksyn i zadbać o zdrową skórę.

  • Produkty z pełnego ziarna, warzywa i owoce, bogate w błonnik, wpływający pozytywnie na przewód pokarmowy i w efekcie zapobiegające zaparciom.

  • Zielone warzywa liściaste i warzywa o żółtym i pomarańczowym kolorze, bogate w beta-karoten, niezbędny dla zdrowej skóry.

  • Produkty bogate w probiotyki i  żywe kultury bakterii (jogurt, kefir, kiszona kapusta itp)

Produkty, których należy unikać

  • Sztuczne dodatki w każdej postaci. Mogą one wywołać bezpośrednią reakcję skórną i przyczynić się do tworzenia toksycznego środowiska w organizmie, które powoduje problemy skórne.
  • Produkty, które mogą wywołać stany zapalne, a zwłaszcza cukier, potrawy pikantne, wędliny, nabiał, kofeina. Cukier i kofeina mogą dodatkowo powodować stres i niepokój.
  • Papierosy i alkohol również szkodzą skórze. Odwadniają ją i sprawiają, że staje się cieńsza.
  • Poza tym sprawdź, czy cierpisz na alergię lub nietolerancję pokarmową i wyeliminuj uczulające produkty.

Suplementy

Przy egzemie ogniskowej pomocne może okazać się przyjmowanie przez dłuższy czas gotowych preparatów zawierających olejek z wiesiołka. Odznacza się on bardzo dużą zawartością kwasu gamma-linolenowego, będącego ważnym budulcem skóry. W razie intensywnego swędzenia zalecane są preparaty doustne zawierające psiankę słodkogórz.

Uwaga

Skontaktuj się z lekarzem, jeśli:

  • wyprysk nie daje ci spać albo normalnie wykonywać swych codziennych obowiązków,
  • odczuwasz ból w zmienionych chorobowo miejscach,
  • podejrzewasz, że doszło do zakażenia skóry,
  • zastosowane przez ciebie metody nie przyniosły poprawy.

barb
źrodła: Sekcja Zdrowie, poz. 3, 95, 102, 106, 121

 

Zobacz również:

Kompresy ziołowe


Kompresy z ziół

Alergia pokarmowa


Alergia pokarmowa

Jak dbać o suchą skórę


Pielęgnacja suchej skóry


Uwaga: Naturalne i alternatywne metody leczenia mogą zastąpić leki chemiczne, ale nie zastąpią zdrowego rozsądku. Pamiętajmy, żeby w poważniejszych przypadkach skorzystać z pomocy lekarza.Nie odpowiadamy za skutki stosowania terapii opisywanych w tym serwisie, stosujesz je na własną odpowiedzialność.