Spis treści

 

CYNK – na system immunologiczny

Cynk oddziaływuje na system immunologiczny i metabolizm białek i węglowodanów. Poza tym wzmacnia błony komórkowe i przyspiesza gojenie ran. Potrzebny jest również do uruchamiania witaminy A. Bez cynku witamina ta nie może się uwolnić z wątroby i dotrzeć wraz z krwią do skóry, chorych tkanek, czy np. do oczu. Cynk jest tez potrzebny do normalnego rozwoju organów płciowych, do budowy kości i zachowania ich w zdrowiu. Przy jego niedoborze nie można wyleczyć się z arteriosklerozy czy bólu głowy. W organizmie człowieka cynk koncentruje się w gruczole krokowym u mężczyzn a także w nerkach, wątrobie, mięśniach i skórze.

Występowanie i przemiana materii

Ogromne ilości cynku są w ostrygach (nawet do 840 mg/kg), ale kto je jada? Inne owoce morza (ryby, skorupiaki) są jednak również dosyć zasobne w cynk (8-30 mg/kg). Dużo cynku mają otręby pszenne i kiełki pszenicy (do 200 mg/kg), nasiona słonecznika i dyni (130-200 mg/kg), grzyby (75-140 mg/kg). Sporo cynku jest też w mięsie (8-20 mg/kg), mleku i jego przetworach (8-10 mg/kg) oraz w pełnym ziarnie zbóż (20-50 mg/kg). Przyswajalny jest lepiej z produktów pochodzenia zwierzęcego. Osoby unikający mięsa, ryb i jaj ryzykują niedobór cynku.

Dużo tłuszczów, wapnia, związków fitynowych (w zbożu) i miedzi wiąże cynk i obniża wchłanianie go w jelitach. Należy więc jeść pieczywo razowe pieczone na zaczynie, który rozbija i unieszkodliwia fityny. Fityny występują również w soi i wchłaniają nie tylko cynk ale również żelazo i wapń.

Przy oczyszczaniu ziarna do białej mąki traci się około 78% cynku (nie tylko zresztą cynku). Należy więc jadać dodatkowo podkiełkowane ziarno pszenicy.

Dzienne zapotrzebowanie i objawy niedoboru

Dziennie człowiek potrzebuje od 10 do 20 mg cynku a kobiety w ciąży i karmiące – 25 mg. Zapotrzebowanie zwiększa się wyraźnie przy cukrzycy i miażdżycy.

Następstwa przedawkowania

Dostarczenie nadmiaru cynku z pożywieniem jest nieprawdopodobne. Obecnie ludzkość cierpi na jego niedobory. Do zatrucia cynkiem może jednak dojść w razie przechowywania lub gotowania wody lub kwaśnych potraw w ocynkowanych naczyniach. Ostre zatrucia wywołują zaburzenia funkcjonowania układu pokarmowego, natomiast zatrucia chroniczne prowadzą do niedokrwistości (nadmiar cynku powoduje wydalanie miedzi i żelaza).

 

Zobacz również:

Cynk i zapalenie płuc


Cynk na zapalenie płuc

Wzmacnianie odporności


Jak wzmocnić odporność

Dieta dla serca


Dieta dla serca