Spis treści

 

Różne przedmioty dekoracyjne

Stara porcelana, fajans i kamionka

Porcelana jest bardzo krucha, aby więc nieco złagodzić uderzenia, myje się ją w plastykowej misce. Wyrobów malowanych w desenie, nawet mocno brudnych, nie wolno myć w detergentach, bez względu na to, czy są nowe, czy stare.

Porcelanę użytkową myje się w ciepłej mydlanej wodzie. Ze względu na łatwość stłuczenia, nie wolno wkładać do miski więcej jak 2-3 szt. jednocześnie. Porcelanę dekoracyjną myje się po jednej sztuce, w zimnej wodzie z dodatkiem soku z jednej cytryny na 1 l wody, używając miękkiej szmatki i wycierając starą, spraną ściereczką. Figurki, statuetki oraz inne ozdoby z porcelany pozostawia się w wodzie na 1-2 godz. Jeśli w miejscu naszego zamieszkania woda jest miękka (nie wapienna), figurki osusza się bez spłukiwania. W wypadku twardej wody wapiennej, trzeba je obficie spłukać.

Fajans i kamionkę myje się w ciepłej, mydlanej wodzie i płucze w kilku wodach o tej samej temperaturze. Unikać należy gwałtownych zmian temperatury, tzn. przenoszenia z gorącej wody do zimnej i odwrotnie.

Aby fajansowe wazony nie przeciekały należy je zaimpregnować. W tym celu rozpuszczamy w kąpieli wodnej trochę parafiny i za pomocą pędzelka smarujemy wnętrze uprzednio dokładnie wymytego i wysuszonego wazonu, nieco grubiej pociągając dno. Pozostawiamy na 24 godz., a później nalewamy zimną wodę, wkładamy kwiaty i bez obawy stawiamy na stole. Taki zabieg powinno się co pewien czas powtarzać.

Domowe sposoby sklejania porcelany, fajansu i kamionki bez użycia kleju:

Pęknięty talerz porcelanowy czy fajansowy zalać w rondelku zimnym mlekiem, postawić na ogniu, doprowadzić do wrzenia, gotować przez kilka minut, zdjąć z ognia i pozostawić do wystygnięcia. Można go będzie potem myć w ciepłej, byle nie gorącej, wodzie.

Pęknięty wazon posmarować od wewnętrznej strony gęstym syropem z cukru. Po 24 godz. (po całkowitym wyschnięciu) można wlewać zimną wodę. Myć wyłącznie w zimnej wodzie.

Papierem szklistym dokładnie oczyścić brzegi rozbitej kamionki. Ząbek świeżego czosnku przekrajać na pół i natrzeć brzegi z obu stron. Złożyć, obwiązać tasiemką, miękkim sznurkiem lub założyć gumkę, aby brzegi dobrze się "zrosły". Suszyć przez 2-3 dni. Jeśli brzegi były starannie oczyszczone, czosnek - świeży i soczysty, a praca - wykonana precyzyjnie, zlepioną w ten sposób kamionkę można wkładać do gorącej wody, a nawet wlewać w nią wrzątek. Kto nie ma zaufania do domowych sposobów klejenia porcelany czy fajansu, może skorzystać z gotowych klejów, których jest na rynku całe mnóstwo.

Kryształy, szkło i opalina
Kryształy można myć różnymi metodami. Spośród nich najczęściej stosowanych jest kilka sposobów. Nadają się zarówno do współcześnie wyrabianych kryształów, jak i tych bardzo starych. Wyroby z kryształu myje się w gorącej wodzie z dodatkiem detergentu i płucze w zimnej wodzie z dodatkiem octu (1/2 szklanki octu na 1l wody). Następnie poleruje się miękką, niepylącą szmatką aż do uzyskania połysku. Inny sposób: zamiast detergentu wlać do gorącej wody trochę amoniaku. Kryształy lekko przybrudzone i zmatowiałe można przecierać szmatką zmoczoną wodą, w której rozpuszczona została farbka do bielizny, lub zwilżoną denaturatem. Mocno zabrudzone stare kryształy myje się w wodzie z dodatkiem niewielkiej ilości kwasu solnego (1 szklanka roztworu kwasu solnego na 2l wody), obficie spłukuje pod bieżącą wodą, wyciera do sucha i poleruje do połysku.

Osad w wazonie kryształowym zlikwidujemy wlewając na dno trochę gorącego octu spirytusowego. Następnie wazon przykryć parokrotnie złożoną ściereczką i odstawić. Po kilku godzinach ocet wylać, wazon wypłukać pod bieżącą wodą, osuszyć i wypolerować. Najwięcej kłopotu sprawia mycie kryształowych karafek, w których na dnie pozostał osad po starej nalewce. Należy wówczas zagrzać w rondelku 1 łyżkę winnego octu, dodać 1 łyżeczkę soli kuchennej i trochę pokruszonych skorupek z 1-2 jajek. Przestudzić, wlać do karafki i energicznie potrząsać. Wylać i obficie płukać pod bieżącą wodą. Jeśli ślady po alkoholu nie są zbyt zastarzałe, można do karafki wrzucić trochę drobno pokrajanych obierzyn z ziemniaków, dodać popiołu drzewnego, np. zabranego z ogniska na biwaku, zalać wodą i potrząsać. Płukać wielokrotnie, wylewając wodę razem z obierzynami.

Kryształowe kieliszki są kruche, należy więc myć je bardzo ostrożnie, wkładając po jednym do plastykowej miski z wodą. Jeśli takiej miski nie mamy i myjemy w zlewozmywaku, wykładamy jego dno złożoną parokrotnie ścierką. Często zdarza się, że uszkodzenia powstają przy wycieraniu kieliszków. Dlatego lepiej ich nie wycierać, a po wypłukaniu w wodzie z dodatkiem octu ustawić na czystej ściereczce, nóżkami do góry, aby obciekły.

Stare szklane karafki i kieliszki myjemy w ten sam sposób - z tą różnicą, że zamiast wody gorącej stosujemy ledwo ciepłą.

Opalina powróciła jakiś czas temu do mody. Swoje pastelowe kolory zawdzięcza ona mieszaninie siarczków i tlenków barwiących. Najpiękniejsze okazy pochodzą z pierwszej połowy XIX w. Są to bardzo poszukiwane "gołębie", mieniące się, jak bańka mydlana, z przewagą odcieni różowych i fioletu. Są one bardzo kruche w związku z tym, czyszczenie opaliny wymaga dużej ostrożności. Myje się je w letniej wodzie z dużą ilością rozgotowanego mydła, wyciera się do sucha i poleruje miękką szmatką.

Marmur, alabaster i gips

Marmurowe wazony, popielniczki, podstawy pod lampy są dekoracyjne, ale łatwo się brudzą i plamią.

Tłuste plamy usuwamy, nakładając papkę z magnezji lub sproszkowanej kredy i benzyny ekstrakcyjnej (ostrożnie - łatwopalne !). Po wyparowaniu rozpuszczalnika usuwa się suchy proszek i całość poleruje jedwabną szmatką.

Usuwanie plam z atramentu rozpoczynamy od pocierania szmatką zmoczoną mieszaniną 2%-owej wody utlenionej i amoniaku, w proporcji 3:1, a następnie poleruje się do połysku.

Zażołcenia na białym marmurze usuwa się roztworem soli kuchennej w 10%-owej wodzie utlenionej (2 łyżki stołowe soli na 1/4 szklanki wody utlenionej) i spłukuje obficie wodą. Jeśli plamy nie ustępują, zabieg trzeba powtórzyć, pamiętając o natychmiastowym spłukiwaniu. Po wyschnięciu wetrzeć odrobinę oliwy z oliwek, poczekać do całkowitego wyschnięcia i polerować wełnianą szmatką.

Figurki, popielniczki i inne drobne przedmioty dekoracyjne z białego marmuru można czyścić papką ze sproszkowanej kredy, rozrobionej wodą z dodatkiem chlorku bielącego (6 g chlorku bielącego na 1 l wody). Papkę nakładamy grubą warstwą na całą powierzchnię przedmiotu i pozostawiamy do wyschnięcia na ok. 2 godz. Daje się wówczas łatwo usunąć, a figurkę myjemy w czystej wodzie, wycieramy do sucha i polerujemy wełnianą szmatką.

Marmury kolorowe myje się wodą mydlaną (2 łyżki stołowe rozgotowanego mydła na 1l wody), obficie spłukuje, suszy i poleruje. Plamy usuwa się papką z magnezji i benzyny ekstrakcyjnej (ostrożnie, ogień !), pozostawioną na powierzchni przedmiotu przez całą noc. Rano wystarczy zetrzeć suchy proszek, marmur opłukać wodą i wetrzeć odrobinę oleju lnianego lub nafty. Po wyschnięciu polerować miękką flanelką lub wełnianą szmatką.

Pęknięcie w marmurowej popielniczce, figurce, a nawet w blacie stołu, można doraźnie zlikwidować za pomocą stearyny. Zapaloną świecę pochylić nad pękniętym miejscem i spadające krople stearyny wcierać nożem w szparę. Po całkowitym wyschnięciu zebrać resztki stearyny nożem lub żyletką, uważając aby nie zadrapać powierzchni marmuru. Całość wypolerować szmatką.

Figurki z alabastru a także lampy i inne drobne przedmioty, smaruje się grubą warstwą gęstego krochmalu i ustawia w przewiewnym miejscu. Kiedy krochmal wyschnie i popęka, odpadnie razem z kurzem i brudem, pozostawiając całkowicie oczyszczony przedmiot. Taki zabieg wykonuje się raz czy dwa razy w ciągu roku, a doraźnie wystarczy przetarcie szmatką, na którą nasypano trochę talku.

Figurki i inne artystyczne przedmioty z gipsu myje się miękką szczoteczką do zębów, maczaną w roztworze bieli cynkowej w mleku (5g bieli cynkowej na 2 szklanki mleka). Czyści się delikatnie, ruchem kolistym, lekko naciskając w miejscach mocniej przybrudzonych. Następnie należy przedmiot wysuszyć, wypolerować miękką flanelką, posypać talkiem i wypolerować powtórnie. Można też nakładać papkę z krochmalu jak na przedmioty z alabastru.

Świece dekoracyjne

Świece zapalone w starych świecznikach z brązu czy z kutego żelaza, ustawione na stole jadalnym, uświetniają każde przyjęcie. Stwarzają kameralny, intymny nastrój, podnoszą urodę zastawy stołowej, a nawet i osób zebranych wokół. Paląca się świeca pochłania ponadto dym z papierosów, dzięki czemu łatwiej wywietrzyć mieszkanie po wyjściu gości-palaczy. Niestety, świece dekoracyjne mogą być na prawdę drogie a i warto o nie zadbać.

Jak przedłużyć ich żywot i zwiększyć efekt świecenia:

  • Kilka ziarenek grubej kuchennej soli, umieszczonych tuż obok knota palącej się świecy, zmniejsza szybkość topienia się stearyny i wydłuża czas palenia się świecy.

  • Warstwa kolorowego lakieru (może być nawet do paznokci), którym powlecze się zwykłą świecę, nie tylko zmieni ją w świecę oryginalną i ozdobną, ale zwolni proces topienia się stearyny i przedłuży jej żywot.

  • Najładniej wyglądają świece pomalowane transparentowym lakierem spirytusowym lub nitro.

  • Nie trzeba strugać ani przycinać zbyt grubej świecy, która nie mieści się w lichtarzu. Wystarczy włożyć ją końcem do rondelka z małą ilością prawie wrzącej wody, potrzymać przez chwilę, a następnie bez trudu osadzić w lichtarzu.

  • Światło, które rzuca zapalona świeca, można pozornie podwoić, ustawiając za nią lustro.

  • Stare świeczniki i lichtarze bywały dawniej wyposażone w tzw. profitki, czyli talerzyki-osłonki z otworem w środku, nakładane na każdy lichtarz i chroniące meble przed kapiącą stearyną czy woskiem. Dzisiaj nikt już ich nie zna, a skapywaniu stearyny można zapobiec zanurzając świece na całą noc w naczyniu z mocno słoną wodą lub przecierając je wilgotnym mydłem.

Z resztek świec i kawałków stearyny można zrobić świece domowym sposobem. Wkłada się wszystko do starego rondelka lub puszki i powoli podgrzewa w wodnej kąpieli. Z kawałka grubej bawełny (jak do robót szydełkiem czy na drutach) przygotowuje się knot, usztywniając go gęstym krochmalem. Knot ustawia się na środku wypłukanej zimną wodą foremki lub miseczki i stopniowo zalewa stearyną. Jeśli mamy dużo resztek w różnych kolorach, możemy zrobić świecę wielobarwną, podgrzewając osobno i wylewając kolejno poszczególne kolory. Wylewać należy na twardniejący, ale niezupełnie stwardniały, podkład poprzedniego koloru.

Resztki świec można też dodawać do pasty do podłogi, rozgrzanej w wodnej kąpieli. Po dokładnym rozpuszczeniu się stearyny i rozmieszaniu z pastą - można przecierać tym meble (ale również i podłogę), które zyskują piękny połysk.

 

Zobacz również:

Soda oczyszczona


Wszechstronna soda

Czyszczenie bez chemii


Czyszczenie bez chemii

Czyszczenie boraksem


Sprzątanie z boraksem